Project: Houdbare melk

Samen met Netwerk Grondig en Milieudefensie heeft Living Lab Fryslân aan dit rapport gewerkt en inmiddels voor de opdrachtgever in Den Haag gepresenteerd.

Persbericht –

Cost of Production plus Profit model:
objectieve berekening opbrengstprijs duurzame zuivel voor boer

Duurzaam produceren en een reële prijs voor de boer moeten eigenlijk samengaan.
Dit blijft een actueel item. Maar wanneer is de prijs voor de boer eerlijk? En hoe reken je dat objectief uit, zodat het een leidraad is voor zowel producent als afnemers? In het project Houdbare melk is antwoord gevonden!

Het projectteam reisde naar Engeland waar het Cost of Production plus Profit (COP-PP)-model al ruim twaalf jaar draait. Een directe samenwerking tussen groepen melkveehouders en retailers. Zij maken afspraken over duurzaamheidseisen voor zuivel en de vergoeding daarvoor wordt modelmatig objectief berekend én uitbetaald.  Zowel retailers als deelnemende boeren zijn tevreden. Iets voor Nederland?

Duurzaamheidseisen leiden tot kostprijsverhoging. Hoeveel is die kostprijsverhoging? Zonder die wetenschap is het moeilijk onderhandelen over een meerprijs.
Voor de eindpresentatie van het project ‘Houdbare melk’ kwam Matt Sheehan van de organisatie Promar over uit Engeland. Hij heeft in opdracht van het projectteam een COP-PP model gemaakt, gestoeld op de Nederlandse situatie. Duurzaamheidseisen krijgen een prijskaartje bovenop de gemiddelde kostprijs van een groep melkveehouders. Inzicht in het totale kostenplaatje biedt melkveehouders een sterker startpunt voor onderhandelingen met  de afnemer van hun duurzame zuivel.

Duurzame zuivelstromen niet duurzaam voor boer
Voor het verkorten van de keten (een directe samenwerking tussen retailer en boer) lijkt in de Nederlandse situatie geen draagvlak en onvoldoende marktvolume te zijn. Concentratie van retailers bij enkele inkooporganisaties maakt dat zij gezamenlijk zuivel inkopen met weinig differentiatie in melkstromen. Sinds twee jaar is de binnenlandse zuivelmarkt enorm veranderd. Zo is zuivelaar FrieslandCampina in de markt gestapt met de On the Way to Planet Proof melkstroom en de JUMBO met Beter Leven 1 ster zuivel.

Wat een gemeenschappelijke deler is van deze duurzame melkstromen, is dat er geen transparant en duurzaam verdienmodel voor de boer aan is gekoppeld. De extra kosten die boeren moeten maken om duurzaamheidscriteria in hun bedrijf te implementeren worden niet onafhankelijk berekend en niet volledig uitbetaald. Is zo’n melkstroom, is die melk dan wel Houdbaar? Ons project laat zien dat een kostprijsmodel, zoals het Britse COP-PP model daarom een noodzakelijke aanvulling is. Dankzij het COP-PP model wordt objectief vastgesteld wat de meerprijs per liter zou moeten zijn voor de boer die de duurzaamheidseisen heeft toegepast. Dat geeft de melkveehouder een onderbouwing voor onderhandelingen over de opbrengstprijs. Het model kan ook gebruikt worden bij duurzame varkensvlees- of pluimveeconcepten.

Beducht voor bemoeienis marktpartij
Wat ons zorgen baart is dat de definitie duurzaamheid nu hoofdzakelijk door de zuivelmarkt zelf wordt geformuleerd. Is dit de duurzaamheid die bedoeld wordt door samenleving en overheid? Wij zien dat er nog heel wat moet gebeuren voordat daadwerkelijk sprake is van duurzame zuivel voor een eerlijke prijs. Een regierol van de overheid hierin bevelen wij zeker aan en zou ook in lijn zijn met de LNV-visie ‘Waardevol en Verbonden’. Dit is tevens van belang om boeren en consumenten  te beschermen voor misleiding en te voorkomen dat fake duurzaamheid vanuit marktbelangen  echte duurzaamheid in de weg staat.

Nadeel van werkwijze Friesland Campina
Om een reële prijs op basis van het COP-PP model betaald te krijgen, is het lid zijn van de grote zuivelcoöperatie Friesland Campina een nadeel. Coöperatieboeren van Friesland Campina die duurzame melk produceren, krijgen de meerprijs niet volledig uitbetaald. Dit is momenteel binnen de coöperatie nog niet toegestaan vanuit het principe: alle leden (boeren) moeten evenveel uitbetaald krijgen. Wil de melkveesector echt een beter verdienmodel voor zuivel dat onderscheidend is, dan moet de werkwijze van deze coöperatie op dit punt ter discussie staan.

———————–

Het project Houdbare melk is een initiatief van Netwerk GRONDig.
Projectpartners: Milieudefensie en Living Lab Fryslân.
Het project kwam mede tot stand door subsidie van het ministerie van LNV.
Op de website www.netwerkgrondig.nl is de projectrapportage te downloaden als ook het door het Britse Promar ontwikkelde COP-model voor de Nederlandse melkveehouderij.

 

 

 

////   E I N D E   P E R S B E R I C H T ////

 

Noot voor de redactie, niet voor publicatie:
wij vragen u dit nieuwsfeit op te nemen in uw uitgave. Meer informatie?
Belt u dan met Diana Saaman, voorzitter Netwerk GRONDig. T: 06 51451614

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *